Cannabis en hart- en vaatrisico: infarct, beroerte, ritme
Acute hartritme- en bloeddrukeffecten van cannabis/THC plus wat 2024-2025 meta-analyses zeggen over infarct, beroerte en hartdood.
Kort: wat zegt het bewijs?
THC veroorzaakt acuut dosisafhankelijke tachycardie (versnelde hartslag) en bloeddrukschommelingen, met name in de eerste uren na inname.
Het risico op een acuut hartinfarct is in het eerste uur na het roken van cannabis kortdurend sterk verhoogd (ongeveer 4,8x), waarna het snel daalt.
Observationeel onderzoek koppelt (vooral dagelijks) cannabisgebruik aan meer acuut coronair syndroom, beroerte en cardiovasculaire sterfte, maar het bewijs is grotendeels cross-sectioneel en kan geen oorzaak-gevolg aantonen.
Voor de losse uitkomsten hartinfarct en beroerte verdwijnt de associatie in sommige meta-analyses na correctie voor verstorende factoren; consistenter is het verband met de samengestelde uitkomst van cardiovasculaire events.
Cannabis en cannabis-extracten (THC) hebben directe effecten op hart en bloedvaten. De meeste effecten zijn acuut en tijdelijk, maar de vraag of regelmatig gebruik op de lange termijn het risico op een hartinfarct of beroerte verhoogt, staat sinds 2024-2025 nadrukkelijk op de wetenschappelijke agenda. Deze pagina vat de acute effecten en de recente meta-analyses samen, met een eerlijke weging van de bewijskracht.
Acute effecten: hartslag en bloeddruk
Het best gedocumenteerde effect van THC is acuut en dosisafhankelijk. Kort na inname stijgt de hartslag (tachycardie), vaak met 20-50 slagen per minuut, en kan de bloeddruk schommelen: liggend eerder verhoogd, bij opstaan juist een bloeddrukdaling (orthostatische hypotensie) met duizeligheid. Deze effecten ontstaan doordat THC het sympathische zenuwstelsel activeert en de vaattonus beïnvloedt. Bij gezonde gebruikers treedt meestal gewenning op, maar de combinatie van een hoger zuurstofverbruik van het hart en bloeddrukschommelingen is juist riskant bij wie al een kwetsbaar hart of vernauwde kransslagaders heeft.
⚠️ Eerste uur na roken
In een case-crossover-studie onder 3.882 infarctpatiënten was het risico op een hartinfarct ongeveer 4,8 keer verhoogd in het eerste uur na het roken van cannabis, waarna het in het tweede uur daalde naar circa 1,7 keer. Een infarct blijft een zeldzame uitkomst, maar het signaal van een kortdurende “triggerperiode” is consistent.
Wat zeggen de recente meta-analyses?
De grootste analyse tot nu toe (Heart, 2025) bundelde 24 studies met ongeveer 200 miljoen personen. Vergeleken met geen gebruik was cannabisgebruik geassocieerd met meer acuut coronair syndroom (RR 1,29), beroerte (RR 1,20) en cardiovasculaire sterfte (RR 2,10 - ruwweg een verdubbeling). Belangrijke kanttekening van de auteurs zélf: het overgrote deel van de studies was cross-sectioneel met een matig tot hoog risico op bias, en de blootstelling (hoeveelheid, frequentie, toedieningsvorm) was vaak slecht gerapporteerd. Zulke opzet kan geen oorzaak-gevolg aantonen.
Een grote bevolkingsstudie (JAHA, 2024) onder 434.104 Amerikaanse volwassenen vond dat dágelijks gebruik samenhing met meer hartinfarcten (aOR 1,25). Opvallend: ook onder mensen die nooit tabak rookten bleef het verband bestaan (infarct aOR 1,49; beroerte aOR 2,16). Dat verzwakt de verklaring dat alles door meeroken van tabak komt, al blijven andere verstorende factoren mogelijk.
Tegelijk laat een andere meta-analyse (Disease-a-Month, 2025; 17 studies, ~1,9 miljoen personen) zien dat de losse uitkomsten niet altijd standhouden: voor hartinfarct (RR 1,25) en beroerte (RR 1,38) was de associatie statistisch níet significant, terwijl de samengestelde uitkomst van cardiovasculaire events dat wél was (RR 1,48). Dit illustreert hoe gevoelig de conclusies zijn voor correctie en uitkomstdefinitie.
✖ Mythe: cannabis is per definitie hartvriendelijk of onschuldig
Het idee dat een natuurproduct als cannabis het hart niet kan belasten klopt niet. De acute hartslag- en bloeddrukeffecten zijn goed aangetoond, en observationele data wijzen op een mogelijk verhoogd risico bij frequent gebruik - vooral relevant voor wie al hart- en vaatziekte heeft.
Hoe sterk is het bewijs?
Eerlijk gewogen is de algehele bewijskracht laag. De acute hemodynamische effecten (tachycardie, bloeddrukschommeling) zijn solide en mechanistisch verklaarbaar (matig bewijs). Maar het verband tussen langdurig gebruik en harde uitkomsten als infarct, beroerte en hartdood berust vrijwel volledig op observationeel, vaak cross-sectioneel onderzoek met confounding (tabaks-co-gebruik, leefstijl) en wisselende blootstellingsmaten. Er is een aannemelijke dosis-respons (dagelijks > incidenteel), maar randomised bewijs ontbreekt en zou ethisch ook lastig zijn. Het signaal voor boezemritmestoornissen (atriumfibrilleren) lijkt relatief consistent.
Nederlandse context en praktijk
In Nederland gaat het bij medicinaal gebruik om cannabis(flos) of magistraal bereide THC-olie op recept. Geconcentreerde THC-olie en geïsoleerde of synthetische THC vallen onder Opiumwet Lijst I; alleen ruw plantmateriaal staat op Lijst II. Roken levert hogere piekspiegels en dus sterkere acute hartbelasting dan verdampen of orale olie. Heb je een doorgemaakt infarct, instabiele angina, ritmestoornissen of slecht ingestelde bloeddruk? Bespreek gebruik dan eerst met je (cardio)arts en apotheker, en meld bijwerkingen bij Lareb.
Bronnen
- [1] Storck W, et al. (2025). Cardiovascular risk associated with the use of cannabis and cannabinoids: a systematic review and meta-analysis. Heart. doi:10.1136/heartjnl-2024-32542924 studies, ca. 200 miljoen personen; ACS RR 1,29 (1,05-1,59), beroerte RR 1,20 (1,13-1,26), CV-sterfte RR 2,10 (1,29-3,42). Bewijs grotendeels cross-sectioneel, matig tot hoog risico op bias.
- [2] Jeffers AM, Glantz S, Byers AL, Keyhani S (2024). Association of Cannabis Use With Cardiovascular Outcomes Among US Adults. Journal of the American Heart Association. doi:10.1161/JAHA.123.030178434.104 volwassenen (BRFSS 2016-2020); dagelijks gebruik MI aOR 1,25 (1,07-1,46); bij niet-rokers MI aOR 1,49 en beroerte aOR 2,16.
- [3] Mittleman MA, Lewis RA, Maclure M, Sherwood JB, Muller JE (2001). Triggering Myocardial Infarction by Marijuana. Circulation. doi:10.1161/01.CIR.103.23.2805Risico op hartinfarct 4,8x verhoogd (95% BI 2,4-9,5) in de 60 minuten na cannabisgebruik; absoluut zeldzaam.
- [4] Sebastian SA, Shah Y, Arsene C, Krishnamoorthy G (2025). Cannabis use and atherosclerotic cardiovascular disease outcomes: A meta-analysis of multinational cohort data. Disease-a-Month. doi:10.1016/j.disamonth.2024.10184917 studies, 1.902.481 personen; MI RR 1,25 (0,91-1,71, niet-significant), beroerte RR 1,38 (0,88-2,16, niet-significant), samengestelde events RR 1,48 (1,16-1,90, significant).
- [5] Page RL 2nd, et al. (review) (2023). Cannabis and adverse cardiovascular events: A systematic review and meta-analysis of observational studies. PMC (peer-reviewed). https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10165401/Wisselende associaties met MI/beroerte die deels verdwijnen na correctie; consistenter signaal voor boezemritmestoornissen.